Gezichtsherkenning als toepassing voor dwaaldetectie
Blogs
Hoe geef je bewoners zoveel mogelijk vrijheid, zonder in te leveren op veiligheid, privacy en zorgvuldigheid? Die vraag staat centraal bij veel zorgorganisaties die werken met een open-deurenbeleid binnen de Wet zorg en dwang (Wzd).
Tijdens de Slimme Zorg Estafette 2026 deelden Avics en zorgorganisatie Sensire hun ervaringen uit een pilot met gezichtsherkenningstechnologie, ingezet als aanvullende toepassing voor dwaalpreventie. Op deze pagina lees je waarom Sensire deze technologie verkende, hoe de pilot is opgezet, wat deze opleverde en welke inzichten relevant zijn voor andere zorgorganisaties.
Waarom gezichtsherkenning verkennen?
Binnen een open-deurenbeleid wordt vaak gebruikgemaakt van hulpmiddelen zoals tags of GPS-trackers. Deze oplossingen hebben veel waarde, maar brengen ook beperkingen met zich mee:
- bewoners moeten een hulpmiddel dragen
- tags moeten worden opgeladen en beheerd
-
wearables worden niet altijd als prettig ervaren
Gezichtsherkenning biedt een alternatief voor situaties waarin dwalen zonder tag wenselijk is, met als doel bewoners meer keuzevrijheid te bieden.
De pilot bij Sensire: zorgvuldig en kleinschalig
De pilot vond plaats op locatie Martinushof van Sensire en liep van 11 februari 2025 tot 11 juni 2025. Zes bewoners met een verhoogd dwaalrisico namen vrijwillig deel.
Gezichtsherkenning werd bewust verkend als aanvulling op bestaande dwaaldetectie, niet als vervanging. Voor Sensire was het uitgangspunt om bewoners keuzevrijheid te bieden: zij konden gebruikmaken van een tag, gezichtsherkenning of beide. Voor Avics lag de focus op het naast elkaar testen van beide toepassingen, om de betrouwbaarheid van gezichtsherkenning in de praktijk te vergelijken met die van tags.
Belangrijke uitgangspunten van de pilot:
- inzet uitsluitend op kritieke plekken en buitenste schil (sluis en tuindeur)
- aanvullende werking naast bestaande systemen
- expliciete toestemming van bewoners en/of vertegenwoordigers
- volledige transparantie richting zorgprofessionals en familie
Voorafgaand aan de pilot is een Data Protection Impact Assessment (DPIA) uitgevoerd door Sensire en Avics, in samenwerking met de functionarissen gegevensbescherming. Daarnaast zijn informatieavonden georganiseerd, instructiemomenten gehouden en schriftelijke uitleg verstrekt aan bewoners, naasten en zorgprofessionals.
Hoe werkt gezichtsherkenning in deze pilot?
Bij de start van de pilot zijn deelnemende bewoners eenmalig aangemeld in het systeem. Daarbij is een pasfoto omgezet in een niet-herleidbare cijferreeks (biometrische gezichtsvector). De originele foto wordt niet opgeslagen.
Tijdens gebruik:
- camera’s detecteren personen bij de sluis of uitgang
- het gezicht wordt realtime omgezet naar een cijferreeks
- alleen bij herkenning van een deelnemende bewoner volgt een actie
- andere personen (zorg, familie, bezoekers) worden genegeerd
Er worden geen beelden opgeslagen. De technologie werkt realtime en is privacybeschermend ingericht.
Wat liet de pilot zien?
De adoptie van de technologie verliep soepel. Door vooraf te investeren in duidelijke uitleg, transparantie en keuzevrijheid groeide het vertrouwen bij bewoners, naasten en zorgprofessionals snel. In de loop van de pilot kozen sommige bewoners ervoor om hun tag minder of zelfs niet meer te gebruiken.
Daarnaast liet de pilot zien dat gezichtsherkenning evenveel detecties opleverde als tags, wat een belangrijk inzicht gaf in de betrouwbaarheid van de gezichtsherkenningstechnologie.
Sensire bevindt zich momenteel in een verkennende fase, waarin organisatiebrede kaders rond zorgdomotica, privacy en autonomie worden uitgewerkt. Verdere doorontwikkeling is nodig voordat bredere uitrol mogelijk is.
Wat betekent dit voor andere zorgorganisaties?
De pilot bij Sensire laat zien dat gezichtsherkenning:
- kansen biedt voor meer bewegingsvrijheid zonder tag
- alleen werkt bij zorgvuldige en contextgerichte inzet
- vraagt om duidelijke keuzes, uitleg en draagvlak
- nooit losstaat van ethiek, privacy en organisatiecultuur
Het is geen standaardoplossing, maar een technologie die per organisatie, locatie en doelgroep zorgvuldig moet worden afgewogen.
Gezichtsherkenning verkennen voor jouw organisatie?
Veel organisaties die het webinar volgden, herkenden hun eigen vragen:
- past dit binnen ons open-deurenbeleid?
- hoe nemen we bewoners en familie hierin mee?
- wat vraagt dit van zorgprofessionals?
- waar beginnen we, en wat is realistisch?
Bij Avics denken we mee vanuit praktijkervaring, zorgvuldigheid en context. Wil je verkennen wat gezichtsherkenning kan betekenen binnen jouw organisatie, of verder praten over de ervaringen uit de pilot bij Sensire? Plan dan een korte kennismaking met één van onze experts.
